Aanwezig | Myrthe Van Roey, voorzitter Alain Yzermans, burgemeester Hanne Kellens, Lieve Wouters, Muhammet Oktay, Marc Vandenbussche, Mustafa Aytar, Myriam Bellio, Katrien Timmers, schepenen Eefje Van Wortswinkel, Göksal Kanli, Bert Cuppens, Carine Achten, Jef Verpoorten, Silke Hillen, Maarten Houben, Michiel Lenssen, Liesbeth Maris, Mathijs Knevels, Yeter Demirci, Marc Coenen, Ben Olech, Jill Claes, Gunther Maex, Monique Verstraeten, Kenan Akyil, Özlem Demirci, Silvio Bellavia, raadsleden Wim Haest, algemeen directeur
|
Verontschuldigd: | Luciana Costa, Filip Gielen, Mia 's Hertogen, raadsleden
|
Openbare zitting
Aanpassing van het retributiereglement op de afgifte van administratieve stukken - jaren 2026 tot en met 2031 - Goedkeuring.
Wetgeving
● De Grondwet, meer bepaald artikels 170 en 173
● De omzendbrieven KB/ABB 2019/2 en KBBJ/ABB 2026/2 betreffende de gemeentefiscaliteit
● Het decreet over het Lokaal Bestuur van 22 december 2017 en latere wijzigingen
Feiten en context
Via retributies kunnen bepaalde kosten gerecupereerd worden van diegenen, die voordelen halen uit een dienst die door de stad wordt geleverd.
Vanuit Burgerzaken Vlaanderen ontvingen we een nota rond de 'Aandachtspunten en modellen bij retributies'. Deze nota biedt voor verschillende retributies een overzicht van aandachtspunten en een eventueel modelreglement.
Voor burgerzaken gelden specifieke retributies op administratieve prestaties:
Gemeenten verrichten voor burgers heel wat administratieve prestaties inzake burgerzaken. Essentiële overheidstaken zijn als basisdienstverlening kosteloos voor de burger. De gemeente bekostigt haar kerntaken vanuit de algemene middelen. Voor bijkomende administratieve prestaties kunnen gemeenten via een retributie (of belasting) wel een kostendekkende vergoeding vragen aan de burger.
Algemene aandachtspunten
Gemeenten voeren taken die een loutere handeling tot wijziging van de registers van burgerlijke stand en het opstellen van akten van burgerlijke stand inhouden kosteloos uit voor de burger. Dit zijn kerntaken van de gemeenten.
Voor bijkomende administratieve prestaties die de basisdienstverlening overstijgen kan de gemeente een kostendekkende vergoeding vragen aan de burger. Gemeenten moeten zorgvuldig motiveren dat deze prestaties de kosteloze basisdienstverlening overstijgen en dat de gevraagde vergoeding in verhouding staat tot de gemaakte kosten Het gaat hierbij bijvoorbeeld om:
● het voeren van uitvoerig opzoekwerk
● het verrichten van bijkomende verificaties
● het verwerken van complexe gegevens
Aandachtspunten specifieke prestaties
● De aangifte van een geboorte en de opmaak van een geboorteakte is kosteloos voor de burger. Dit zijn essentiële overheidstaken die de ambtenaar van de burgerlijke stand verplicht moet uitvoeren.
● De aangifte van een overlijden en de administratieve dienstverlening naar aanleiding hiervan zijn kosteloos voor de burger. Deze basisdienstverlening omvat onder andere de opmaak van een overlijdensakte en het verlenen van een kosteloze toestemming tot begraven of cremeren. Vanaf begin 2026 wisselen de betrokken organisaties de overlijdensgegevens gericht en efficiënt uit via een digitaal platform. De kosten hieraan verbonden, worden gedragen door de begrafenisondernemers, wat meteen ook elke retributie omtrent overlijdensaangifte uitsluit.
● Het afleggen van een verklaring van wettelijke samenwoning en het gezamenlijk stopzetten van een wettelijk samenwoning is kosteloos. In het geval van een eenzijdige stopzetting kunnen de kosten voor betekening en kennisgeving worden doorgerekend aan de aanvrager.
● De aanpassing van de geslachtsregistratie en de opmaak van de akte tot aanpassing van de geslachtsregistratie zijn kosteloos voor de burger.
● Voor een voornaamswijziging kunnen gemeenten een kostendekkende vergoeding vragen aan de aanvrager voor de bijkomende administratieve prestaties die hierbij komen kijken. Voor transgenderpersonen geldt een maximumtarief van 10% van het gemeentelijk basistarief.
● Voor een familienaamswijziging die aangevraagd wordt bij de gemeente kunnen gemeenten een kostendekkende vergoeding vragen aan de aanvrager voor de bijkomende administratieve prestaties die hierbij komen kijken.
Gemeenten kunnen in principe retributies aanrekenen voor bepaalde vormen van dienstverlening. Toch is die mogelijkheid niet onbeperkt. Zeker voor prestaties binnen de burgerlijke stand en de basisdienstverlening van de gemeente gelden belangrijke juridische grenzen. Retributies voor prestaties in het kader van de burgerlijke stand (federale materie) kunnen enkel gevraagd worden mits een uitdrukkelijke wettelijke basis.
Maar de basisdienstverlening moet kosteloos blijven. Voor de basisdienstverlening van de gemeente en voor verplichte overheidstaken die samenhangen met de wettelijke opdracht (opstellen akten burgerlijke stand, geboorteaangifte, overlijdensaangifte,...) geldt als uitgangspunt dat die met de algemene middelen moeten worden gefinancierd. Voor burgers moeten dergelijke handelingen dus in beginsel kosteloos blijven gezien dit behoort tot de kerntaken van een gemeente. Daarnaast vereist artikel 173 van de Grondwet een uitdrukkelijke wettelijke of decretale basis om retributies te heffen.
Concreet
De gemeenteraad keurde op 15 december 2025 het retributiereglement op de afgifte van administratieve stukken - jaren 2026 tot en met 2031 goed.
Op basis van bovenstaande nota dient het retributiereglement als volgt aangepast te worden:
Artikel 3 - Tarief: 4. Retributie voor trouwen en samenwonen
4. Retributie voor trouwen en samenwonen
Huwelijk | 50 euro zonder trouwboekje 75 euro met trouwboekje |
Wettelijk samenwonen | 25 euro voor procedure wettelijk samenwonen 50 euro voor procedure wettelijk samenwonen met boekje wettelijk samenwonen |
Eénzijdige verbreking wettelijk samenwonen | 500,00 euro voor provisie gerechtsdeurwaarder |
Voor het product 'Wettelijk samenwonen' dient de retributie van 25 euro voor procedure wettelijk samenwonen/50 euro voor procedure wettelijk samenwonen met boekje wettelijk samenwonen vervangen te worden door 'gratis'.
De 25 euro voor het boekje wettelijk samenwonen wensen we eveneens af te schaffen aangezien we op dit ogenblik geen boekjes wettelijk samenwonen meer beschikbaar hebben en hier ook geen vraag naar is.
Financieel advies
Kennisname.
Besluit de gemeenteraad met algemene stemmen:
Artikel 1
De gemeenteraad keurt de aanpassing van het retributiereglement op de afgifte van administratieve stukken - jaren 2026 tot en met 2031, goedgekeurd door de gemeenteraad van 15 december 2025 goed.
Artikel 2
Deze wijziging gaat in op 1 mei 2026.
Artikel 3
De gemeenteraad keurt de gecoördineerde versie van het retributiereglement op de afgifte van administratieve stukken - jaren 2026 tot en met 2031 goed als volgt:
Artikel 1 - Duurtijd
Vanaf 1 januari 2026 tot en met 31 december 2031 heft de gemeente Houthalen-Helchteren een retributie op het afleveren van allerhande administratieve stukken zoals opgesomd onder artikel 3.
Artikel 2 – Retributieplichtige
De retributie is verschuldigd door de natuurlijke of rechtspersonen aan wie het stuk wordt afgeleverd en/of aan wie de administratieve prestaties aanvraagt.
Artikel 3 - Tarief
Het bedrag van de retributie wordt vastgesteld als volgt:
○ Retributie voor de gewone procedure:
Elektronische identiteitsdocumenten Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Elektronische identiteitskaart niet-Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Kids-ID Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 3 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Kids-ID niet-Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 3 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Attest immatriculatie | 10,00 euro |
○ Retributie voor de spoedprocedure (afhalen Houthalen-Helchteren):
Elektronische identiteitsdocumenten Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Elektronische identiteitskaart niet-Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Kids-ID Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 3 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Kids-ID niet-Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 3 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
○ Retributie voor de superspoedprocedure (afhalen Brussel):
Elektronische identiteitsdocumenten Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Kids-ID Belg | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 3 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
2. Retributie voor reisdocumenten:
○ Retributie voor de gewone procedure:
Belgisch paspoort/reispas 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Belgisch paspoort/reispas kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
○ Retributie voor de spoedprocedure (afhalen Houthalen-Helchteren):
Belgisch paspoort/reispas 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Belgisch paspoort/reispas kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
○ Retributie voor superspoedprocedure (afhalen Brussel):
Belgisch paspoort/reispas 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Belgisch paspoort/reispas kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort vluchteling kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze 18+ | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 15 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Reispaspoort staatloze kind | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 10 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
3. Retributie voor wijzigingen:
Voornaamswijziging | 50 euro |
Wijziging familienaam | Het registratierecht bedraagt 140 euro |
Geslachtswijziging | Gratis |
4. Retributie voor rijbewijzen
Rijbewijs bankkaartmodel | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Voorlopig rijbewijs | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Internationaal rijbewijs | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
Duplicaat rijbewijs/voorlopig rijbewijs | De prijs die de gemeente aan de federale overheid dient te betalen, verhoogd met 6 euro, desgevallend afgerond naar de hogere euro. |
5. Retributie voor trouwen en samenwonen
Huwelijk | 50 euro zonder trouwboekje 75 euro met trouwboekje |
Wettelijk samenwonen | Gratis |
Eénzijdige verbreking wettelijk samenwonen | 500,00 euro voor provisie gerechtsdeurwaarder |
6.Retributie voor geboorte, erkenning en adoptie
Er is geen retributie verschuldigd op de aangifte van een geboorte, de erkenning van een kind noch bij de procedure voor adoptie.
7.Retributie voor attesten en bewijzen
Attesten en bewijzen | Gratis |
Digitale registratiesleutel | Gratis |
Slachtbrief | 12 euro per slachtbrief |
Artikel 4
De retributie moet bij aanvraag van het document contant of elektronisch betaald worden, tegen afgifte van een betalingsbewijs.
Indien de onmiddellijke invordering niet uitgevoerd kan worden, worden deze retributies betaald op rekening van het gemeentebestuur na toezending van een factuur.
Artikel 5
Klachten of betwistingen kunnen per brief of e-mail worden ingediend bij het college van burgemeester en schepenen. Deze klachten of betwistingen worden enkel in aanmerking genomen voor zover de betalingstermijn van de laatste aanmaning nog niet is verstreken.
Artikel 6
De invordering van de retributie zal in voorkomend geval gebeuren bij dwangbevel voor de niet-betwiste niet-fiscale ontvangsten, zoals geregeld in artikel 177 van het decreet over het lokaal bestuur en overeenkomstig de wetsbepalingen betreffende de burgerlijke rechtsprocedure voor de betwiste niet-fiscale ontvangsten.
Artikel 7
Het reglement wordt bekendgemaakt aan de bevoegde toezichthoudende overheid zoals bepaald in artikel 330 van het decreet over het lokaal bestuur.
Register der bekendmakingen
Deze webpagina vormt het openbare register van gemeentelijke reglementen en verordeningen, in overeenstemming met het besluit van de Vlaamse regering van 28 april 2023 betreffende de bekendmakingen en raadpleegbaarheid van besluiten en documenten van het lokale bestuur met betrekking tot de manier waarop ze moeten worden bijgehouden.
Wanneer een publicatie wordt uitgevoerd, zal er een expliciete "bundel" van het document worden opgeslagen. Op dat moment is het document inhoudelijk niet meer aanpasbaar door de gebruiker.
Deze "bundel" bestaat uit:
De inhoud van de publicatie op het moment dat deze werd uitgevoerd.
Een unieke identificatie van de gebruiker die de actie heeft uitgevoerd.
De tijdstempel waarop de actie heeft plaatsgevonden.
Al deze gegevens staan in een aparte publicatie omgeving die beveiligd en toegankelijk is voor een beperkt aantal personen.