Openbare zitting

Samenwerkingsovereenkomst met het Agentschap Justitie en Handhaving betreffende de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen - Goedkeuring.

Wetgeving

●        Decreet Lokaal Bestuur (DLB) van 22 december 2017, meer bepaald artikel 247

●        Strafwetboek (o.a. artikelen 37quinquies tot 37septies): de werkstraf werd ingevoerd als autonome straf in correctionele zaken en politiezaken door de wet van 17 april 2002.

Feiten en context

Met voorliggende nieuwe samenwerkingsovereenkomst betreffende de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen willen de Justitiehuizen in Limburg de goede samenwerking die er op het terrein reeds is met de gemeente Houthalen-Helchteren bevestigen.

De justitiehuizen stellen vast dat de input van werkstrafdossiers verhoogd zal worden.  De samenwerkingsovereenkomst pas dan ook binnen een verdere professionalisering en efficiënter organiseren van hun (samen)werkingen. 

Tegelijkertijd kadert dit ook binnen een verdere digitalisering van hun diensten.  Er werd een samenwerkingsplatform ontwikkeld (genaamd: het reclasseringsportaal) die een vlotte onderlinge informatie-uitwisseling moet mogelijk maken.  Zo zal in de toekomst de opvolging van hun dossiers enkel nog digitaal verlopen.    

De verwijzing naar een gesubsidieerd project (vb. Limburgs Landschap) en vrijwillige samenwerkingen (deze overeenkomst) gebeurt door de justitieassistenten.  Zij triëren de dossiers op basis van risicomanagement. Hun folder is als bijlage toegevoegd aan dit dossier.

Bij deze samenwerkingsovereenkomst hoort ook een toetredingsverklaring tot verbintenis met de voorwaarden van de beraadslaging Nr. 02/2025 van 18 april 2025 met betrekking tot de mededeling van persoonsgegevens tussen het Agentschap Justitie en Handhaving en prestatieplaatsen, die door het gemeentebestuur moet ondertekend worden.

SAMENWERKINGSOVEREENKOMST BETREFFENDE DE UITVOERING VAN WERKSTRAFFEN EN DIENSTVERLENINGEN

Tussen

De Vlaamse Gemeenschap, Agentschap Justitie en Handhaving, met maatschappelijke hoofdzetel te Simon

Bolivarlaan 17, 1000 Brussel, en met ondernemingsnummer 0316.380.841, hierna “het Agentschap Justitie en Handhaving” genoemd;

EN

Gemeentebestuur Houthalen-Helchteren, met maatschappelijke zetel te Pastorijstraat 30, 3530 Houthalen-Helchteren, , hierna “de organisatie” genoemd.

Hierna samen ook “partijen” of “beide partijen” genoemd.

wordt het volgende overeengekomen:

1. VOORWERP VAN DE OVEREENKOMST

Deze samenwerkingsovereenkomst (hierna “deze Overeenkomst” genoemd) legt de afspraken vast tussen het Agentschap Justitie en Handhaving (AJH) en de organisatie die optreedt als prestatieplaats voor de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen. Het doel van deze afspraken is een professionele, transparante en correcte uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen. De samenwerking wordt beheerst door de voorwaarden bepaald in deze Overeenkomst enerzijds en de individuele overeenkomst die met elke persoon die een werkstraf of dienstverlening dient uit te voeren wordt afgesloten, anderzijds (hierna “de individuele overeenkomst” genoemd).

2. ALGEMEEN PRINCIPE

Het gemeenschappelijk doel van de beide partijen in deze Overeenkomst is de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen als symbolisch herstel en re-integratie van justitiabelen. De werkstraf en dienstverlening worden beschouwd als een gemeenschapsgerichte straf en maatregel waarbij de justitiabele verantwoordelijkheid opneemt voor de eigen daden en een positieve bijdrage levert aan de samenleving.

3. DOELGROEP EN WETTELIJK KADER

De doelgroep waarop deze Overeenkomst betrekking heeft, zijn de personen die een werkstraf (art. 37quinquies– art. 37septies van het Strafwetboek (“Sw.”)) of dienstverlening (art. 216ter, §1, vijfde lid, 2°, van het Wetboek van Strafvordering (“Sv.”)) dienen uit te voeren. Deze personen worden hierna “justitiabelen” genoemd.

Een werkstraf bedraagt minimum 20 en maximum 300 uren. De werkstraf moet kosteloos uitgevoerd worden binnen de twaalf maanden van zodra de rechterlijke uitspraak definitief is en niet meer kan worden aangevochten. Deze termijn kan evenwel worden verlengd door de probatiecommissie of op verzoek van de justitiabele. De dienstverlening bedraagt maximum 120 uren en moet binnen het jaar na het voorstel van de procureur des Konings worden uitgevoerd.

4. ROLLEN EN VERANTWOORDELIJKHEDEN

4.1. AGENTSCHAP JUSTITIE EN HANDHAVING

●        Staat in voor de doorverwijzing van het dossier naar de organisatie;

●        Organiseert in overleg met de organisatie een kennismakingsgesprek voor de start van de werkstraf of dienstverlening, waar het werkrooster en – afspraken worden overlopen;

●        Staat in voor de ondertekening van de individuele overeenkomst m.b.t. de werkstraf/dienstverlening door de verschillende partijen;

●        Staat in voor de opvolging van de werkstraf en is contactpersoon bij eventuele moeilijkheden;

●        Is eindverantwoordelijke voor het dossier en rapporteert aan de opdrachtgever;

●        Is via de netwerkbeheerder het aanspreekpunt voor alle structurele elementen in de samenwerking;

●        Zorgt via de netwerkbeheerder voor de informatiedoorstroom tussen het Agentschap Justitie & Handhaving en de organisatie.

4.2. ORGANISATIE

●        Biedt zinvol werk aan;

●        Duidt een vaste contactpersoon of meerdere contactpersonen aan;

●        Neemt deel aan het kennismakingsgesprek, waarbij zij de geldende werkafspraken duidelijk maakt;

●        is betrokken partij bij de ondertekening van deze Overeenkomst;

●        Voorziet in toezicht op de werkvloer en rapporteert, bij voorkeur via het Reclasseringsportaal, aan het justitiehuis over het verloop van de uitvoering van een individuele werkstraf of dienstverlening;

●        Respecteert het kansenbeleid en de deontologische code (zie punten 5 en 6 van deze Overeenkomst);

●        Meldt via de netwerkbeheerder structurele problemen in de samenwerking met het Agentschap Justitie en Handhaving.

5. SAMENWERKING VIA HET RECLASSERINGSPORTAAL

Het Agentschap Justitie en Handhaving draagt informatieveiligheid hoog in het vaandel. Met het oog op de gegevensuitwisseling inzake de rapportering over het verloop van de werkstraf of dienstverlening wordt de organisatie aangestuurd op het gebruik van het reclasseringsportaal. Dit portaal is een digitaal platform voor de samenwerkingspartners van het Agentschap Justitie en Handhaving om informatie over het verloop van werkstraffen en dienstverleningen uit te wisselen. Als de organisatie van het reclasseringsportaal wenst gebruik te maken, dient zij toe te treden tot de Algemene beraadslaging VCMP nr. 02/2025, vermeld in artikel 10, tweede lid van deze Overeenkomst.

Wanneer het gebruik van het reclasseringsportaal voor de organisatie niet mogelijk is, wordt voor de verwerking van de persoonsgegevens en de gegevensuitwisseling verwezen naar de algemeen geldende principes inzake gegevensverwerking, vermeld in artikel 10, eerste lid van deze Overeenkomst.

6. KANSENBELEID

Het kansenbeleid houdt in dat justitiabelen in principe twee kansen krijgen. Er wordt hiervoor verwezen naar bijlage I van de individuele overeenkomst m.b.t. werkstraf/dienstverlening (“Niet naleving van de afspraken”). Dit kansenbeleid dient als een richtkader te worden aanzien waarbij we ‘werken op maat’ als leidraad hanteren. Rekening houdend met de doelgroep is het namelijk in sommige gevallen noodzakelijk motiverend en ondersteunend te werken.

7. DEONTOLOGISCHE CODE

De deontologische code biedt een houvast aan de organisatie om integer te kunnen werken en handelen. Correct en integer gedrag van de organisatie draagt bij tot een kwaliteitsvolle uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen.

De code bevat volgende principes en waardes:

●        De organisatie behandelt elke justitiabele op een gelijkwaardige manier. Het is essentieel om neutraal, objectief, loyaal en onafhankelijk te handelen en elke schijn van partijdigheid te vermijden.

●        De organisatie gaat een partnerschap aan met het Agentschap Justitie en Handhaving, waarbij de missie en visie van het agentschap wordt ondersteund. Vanuit een samenwerkingsmodel wordt er gewerkt aan een gezamenlijke opdracht: de uitvoering van werkstraffen/dienstverleningen.

●        De organisatie streeft naar een positieve werksfeer. Door respect in de dagelijkse omgang wordt hiertoe bijgedragen. Het is belangrijk om kritiek en kwetsende opmerkingen te vermijden en constructief samen te werken.

●        De aard, de inhoud en de wijze van uitvoering van de werkstraf/dienstverlening wordt bepaald met eerbiediging van de fundamentele rechten van de werkgestrafte. De organisatie stelt zich klantgericht en bekwaam op met aandacht voor correcte communicatie.

●        Elke medewerker verbindt er zich toe de nodige discretie in acht te nemen over de reden van tewerkstelling van de justitiabelen en maakt identificatie- en andere gegevens niet bekend aan onbevoegde derden.

8. SCHADE EN BURGERLIJKE AANSPRAKELIJKHEID

Het Agentschap Justitie en Handhaving voorziet tijdens de uitvoering van de werkstraf of een dienstverlening een verzekering tegen persoonlijke lichamelijke ongevallen zowel op de prestatieplaats als op de weg naar en van de prestatieplaats (meer bepaald een verzekering voor burgerlijke aansprakelijkheid en lichamelijke ongevallen).

9. TERUGBETALING KOSTEN IN HET KADER VAN DE UITVOERING VAN DE WERKSTRAF EN DE DIENSTVERLENING

De organisatie is gehouden om de verplichtingen die rusten op werkgevers in het kader van de maatregelen betreffende het gezondheidstoezicht (conform de codex over het welzijn op het werk) ook ten aanzien van de justitiabelen te vervullen.

In overeenstemming met de regelgeving vermeld in het eerste lid, respecteert de organisatie de algemene instructies inzake veiligheid, gezondheid, evenals de eventuele specifieke instructies die in het kader van de door de justitiabelen uit te voeren activiteit gelden, en ziet zij erop toe dat de justitiabelen deze respecteren.

Op basis van het Koninklijk besluit van 23 maart 2007 betreffende de terugbetaling door de Federale Overheidsdienst Justitie van de kosten in het kader van de uitvoering van de werkstraf en de dienstverlening kan de organisatie bepaalde kosten die voortvloeien uit de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen terugvorderen onder de voorwaarden door het besluit bepaald.

Ingeval de organisatie voor de uitvoering van voormelde regelgeving kosten dient te maken voor de justitiabele, kan zij een schuldvordering overmaken aan de FOD Justitie. De bepalingen en het model worden bij deze overeenkomst gevoegd.

10. VERWERKING PERSOONSGEGEVENS

De partijen in deze Overeenkomst zullen hun taken vervat in deze Overeenkomst uitvoeren in overeenstemming met de Verordening (EU) 2016/679 van het Europees parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (Algemene Verordening Gegevensbescherming), de wet van 30 juli 2018 betreffende de bescherming van natuurlijke personen met betrekking tot de verwerking van persoonsgegevens en het Charter inzake gegevensuitwisseling met de prestatieplaatsen in functie van de uitvoering van de werkstraffen en dienstverleningen.

Wat betreft de mededeling van persoonsgegevens tussen het Agentschap Justitie en Handhaving en de organisatie die gebruikmaakt van het reclasseringsportaal zoals vermeld in artikel 5, eerste lid van deze Overeenkomst, wordt verwezen naar de Algemene beraadslaging VCMP nr. 02/2025 van 18 april 2025 waarin de waarborgen waaraan een prestatieplaats dient te voldoen wat betreft gegevensbescherming staan opgenomen.

11. DUUR OVEREENKOMST

Deze overeenkomst geldt voor onbepaalde duur. De overeenkomst is op ieder moment door elk van de partners opzegbaar, mits een schriftelijke kennisgeving. Er wordt hierbij rekening gehouden dat de reeds lopende werkstraffen en dienstverleningen maximaal kunnen worden uitgevoerd.

12. TOEKOMSTIGE WIJZIGINGEN STRAFWETBOEK EN WETBOEK VAN STRAFVORDERING

De verwijzingen in deze Overeenkomst naar bepalingen van het Strafwetboek en/of het Wetboek van Strafvordering dienen te worden geïnterpreteerd als verwijzingen naar deze bepalingen zoals zij van kracht zijn op het ogenblik van toepassing van deze Overeenkomst. Eventuele latere wijzigingen, aanvullingen of vervangingen van deze bepalingen zijn van rechtswege van toepassing op deze Overeenkomst vanaf hun inwerkingtreding.

Elektronisch opgemaakt conform artikel 8.1, 1°, van het Burgerlijk Wetboek. Elke partij verklaart het elektronisch ondertekend document te hebben ontvangen.

Adviezen

●        Beleidscoördinator Patrimonium: gunstig

●        Beleidscoördinator Welzijn: gunstig

Tussenkomst van raadslid Maarten Houben en het antwoord van schepen Mustafa Aytar.

Besluit de gemeenteraad met algemene stemmen:

Artikel 1

de samenwerkingsovereenkomst betreffende de uitvoering van werkstraffen en dienstverleningen, goed te keuren.